E-mail
Reisverslag 2008

Het 'Financieel Adoptieproject Zuid-Afrika' van de Stichting Ikusasa is ondergebracht bij de MES (Metro Evangeliese Sorg), waarmee de eerdere partner (de 'Christelik Maatskaplike Raad') is samen-gegaan. Begin dit jaar heeft Ria Westerbeek van het adoptieproject samen met haar man Luc weer een bezoek aan Zuid-Afrika gebracht en daar intensief overleg gevoerd. "Veel vergaderingen en besprekingen", vertelde Ria. "Die zijn noodzakelijk, want als het met de organisatie niet goed loopt, dan werkt het met de kinderen ook niet".

Dankzij de financiële steun van tientallen sponsors (onder andere van de PKN-gemeente de Rank in Nieuwegein en van de Koningskerk in Rotterdam) betaalt het Adoptieproject het schoolgeld en bijkomende kosten voor het onderwijs van kansarme kinderen in Soweto en Johannesburg. "Je ontmoet nieuwe mensen en die willen allemaal wel weten wat het stichting Ikusasa is en doet. Ook hebben we werkbezoeken gemaakt aan alle onderdelen van de MES", aldus Ria.

De MES is in 1986 opgericht door de Nederlandse Gereformeerde Kerk in Johannesburg-oost om de problemen in de binnenstad aan te pakken. Dat centrum was vroeger vol leven, met veel zaken en kantoren en een behoorlijk aantal inwoners. Toen die wegtrokken, werd de binnenstad in beslag genomen door criminelen en het 'uitschot' van de samenleving.

 

MES richtte zich vooral op de tussengroep van 18- tot 24-jarigen, de schoolverlaters of de jongeren die met hun scholing waren gestopt. De organisatie wilde deze groep een menswaardig bestaan en een toekomst bieden en dat is voor een groot deel gelukt.

 

De MES heeft een groot aantal programma's voor deze doelgroep opgezet: Blijf-van-mijn-lijfhuizen, nachtopvang voor daklozen, een halfweg-huis (waar daklozen leren zelfstandig te wonen), training- en werkervaringprogramma's, een hospice, crèches, ziekenzorg voor daklozen, opvanghuizen (shelters) voor de jeugd en vooral ook geestelijke (christelijke) ondersteuning.

"Ik moet eerlijk zeggen: langzaam maar zeker zie je de stad veranderen. De gemeente Johannesburg ziet in de MES een zeer sterke partner om het proces van verandering in de stad aan te pakken", zegt Ria. "Door die samenwerking staat MES financieel sterker en breder in de maatschappij".

Van oudsher heeft de MES niet veel ervaring met het opleiden van maatschappelijk werkers. De Christelik Maatskaplike Raad had dat wel en beide vullen elkaar volgens Ria Westerbeek heel goed aan. MES kan de praktische zorg in Soweto voor haar rekening nemen en CMR de opleiding/ ondersteuning van maatschappelijk werkers. Ze meent dat deze samenwerking als een geschenk uit de hemel komt.

Voor de nabije toekomst wil de MES haar doelgroep vergroten en een aantal shelters overnemen en herstructureren. Het programma van opvanghuizen (dat werkt onder de naam "Othandweni") wordt uitgebreid: naast de hulp aan de bestaande doelgroep gaat de MES zich richten op jongere straatkinderen (vanaf twaalf jaar) die nog schoolgaand zijn of terug naar school willen. "Dat is onder andere waarom men Christian Life Haven heeft overgenomen en dat is juist een programma waar wij precies in passen", zegt Ria.

Bij de MES heeft het Financieel Adoptieproject nu vaste medewerkers gekregen: twee voor het algemene en financiële deel en daarnaast twee vaste medewerkers die de kinderen bezoeken en hun voortgang op de scholen controleren. Twee toezichthouders, eentje voor het project Johannesburg en eentje voor Soweto, controleren de maatschappelijk werkers. Verder gaat MES opnieuw alle kinderen langs, want een goede controle is belangrijk.

De MES is goed te spreken over de opzet van het project dat nu in de richting van tweehonderd gesponsorde kinderen gaat. De MES overweegt om dat aantal te verdubbelen en dan ook sponsors in Zuid-Afrika zelf te zoeken. Maar eerst moet het Nederlandse project volledig in de MES zijn opgenomen.

Ria en Luc Westerbeek zijn vier weken in Zuid-Afrika geweest, waarvan drie voor het project. Door het intensieve overleg met de organisatie kon ze minder kinderen bezoeken dan in voorgaande jaren. Wel woonden ze enkele school-startdagen bij die door het Adoptieproject zijn georganiseerd met als doel het uitreiken van de schoolspullen voor het nieuwe jaar en er tevens voor de kinderen een gezellige dag van te maken met onder andere oud-Hollandse spelletjes. Ria had daarvoor Hollandse prijsjes meegenomen.

Op zo'n startdag heeft Ria een film van Nederland laten zien met onder andere beelden van straten, van huizen, van schepen en van de Willem-Alexanderschool in Vreeswijk. Zo konden de kinderen in Johannesburg & Soweto zien hoe het in Nederland toegaat. "Met een bandje en muziek was het een echte happening", aldus Ria.

De pennenactie die het Adoptieproject eind vorig jaar in de Rank in Nieuwegein en de Koningskerk in Rotterdam heeft gevoerd, was een succes. Ria en Luc konden daardoor de verpakte en nieuwe pennen op scholen afleveren en de andere (tweedehands) aan kinderen uitdelen. Ook deelden ze ansichtkaarten en eigengemaakte kaarten uit aan gehandicapte kinderen.

Het viel haar op dat de communicatie op de scholen zo slecht is. "Je bent zo een halve dag kwijt om een kind op te sporen. Dat was andere jaren ook zo, maar er verandert nog steeds niet veel. Scholen weten soms niet eens welke kinderen door het Adoptieproject worden gesponsord. Het project zelf gaat erg goed. "Ik zie alleen maar vooruitgang. Het duurt soms wel heel lang, voordat je wat hoort, maar dat hoort nu eenmaal bij de cultuur van het land", aldus Ria.

Tijdens haar bezoek moest Ria ook vaststellen dat een meisje van het Adoptieproject aan aids was overleden en dat andere meisjes zwanger waren geraakt. In Johannesburg bezocht ze een huisje waar een meisje – Nandi en net zestien jaar – een zoontje had gekregen. "Ze woont met haar moeder in dat krot. Binnen is het smerig en buiten stinkt het. We moesten opletten dat we niet in uitwerpselen zouden stappen", vertelt Ria.

Ze wonen er illegaal en het huisje moet weg voor een voetbalstadion dat op nog geen vijfhonderd meter afstand in aanbouw is. "Waar komt zo'n kind dan terecht? Het zal mij helemaal niet verbazen als het meisje volgend jaar niet meer kan worden gevonden. Je vraagt je af wat er van haar en haar kindje terecht zal komen. Dat heeft mij best aangegrepen", zegt Ria, wetende dat dit huisje en andere krotten in de buurt binnenkort wordt afgebroken, omdat de wereld tijdens de wereldkampioen-schappen voetbal in 2010 deze armoede niet mag zien. De bewoners moeten maar zien waar ze heen gaan, want daar maakt de regering zich niet druk om.

De hulpverleners hebben voorgesteld om Nandi samen met haar zoontje op te vangen in een shelter, waar nog meer jonge moeders met hun baby wonen. Ze kan dan weer naar school gaan, maar de moeder van Nandi is het er niet mee eens. Zij wil de baby houden en Nandi alleen wegsturen. Het maakt haar niet uit waar ze heen gaat. Nandi zelf haalt haar schouders op en weet niet wat ze wil. Ria hoopt dat ze de juiste keuze maakt en samen met haar zoontje naar een shelter gaat, zodat zij haar schoolopleiding kan afmaken. Ze moet nog drie jaar naar school en dan is haar opleiding voltooid. Met een diploma maakt ze meer kans op een baan.

Ria en Luc maakten ook plezierige dingen mee. "Het was ontzettend leuk om nieuwe school-spullen uit te delen. De kinderen waren vol van verwondering over alles wat ze kregen dankzij de hulp van sponsors. Een kind schreef: "Ik wil u graag bedanken voor uw geweldige steun die u ons gegeven hebt. U hebt gezorgd voor de betaling van het schoolgeld en u heeft een uniform gekocht, zodat wij nu op de andere kinderen lijken. Wij waarderen het erg, zonder uw hulp zouden wij niets zijn".

Alle sponsors krijgen nog persoonlijk bericht, maar dat kan nog wel even duren door de drukke werkzaamheden voor het Adoptieproject. We hopen dat de sponsors daar begrip voor hebben.

 

 

S5 Box